Kesir Hesaplama Aracı (Dört İşlem)
Kesir hesaplama aracı: iki kesri toplayın, çıkarın, çarpın veya bölün; payda eşitleme ve sadeleştirme adımlarının tamamını ücretsiz görün.
İki kesir girip işlemi seçin; araç toplama, çıkarma, çarpma veya bölme sonucunu en sade hâlde hesaplasın. Payda eşitleme, EKOK bulma ve sadeleştirme adımlarının tamamı gösterilir.
Nasıl Kullanılır?
- Birinci ve ikinci kesrin pay ve paydalarını girin (örn. 3/4 ve 2/6).
- Açılır listeden işlemi seçin: +, −, × veya ÷.
- Hesapla düğmesine basın; sonucu ve tüm adımları inceleyin.
Kesirlerde Toplama ve Çıkarma
Paydalar eşit değilse önce paydaların EKOK'u bulunur ve kesirler bu ortak paydaya genişletilir; sonra paylar toplanır/çıkarılır:
Örnek — 3/4 + 2/6:
EKOK(4, 6) = 12 → 3/4 = 9/12, 2/6 = 4/12
9/12 + 4/12 = 13/12 → sade hâlde 13/12 = 1 tam 1/12
Konunun ayrıntılı anlatımı: Kesirlerde toplama ve çıkarma
Kesirlerde Çarpma ve Bölme
Çarpmada payda eşitlemeye gerek yoktur: paylar paylarla, paydalar paydalarla çarpılır; sonuç sadeleştirilir.
Bölmede ilk kesir aynen kalır, ikinci kesir ters çevrilir (pay ile payda yer değiştirir) ve çarpma yapılır.
Örnek — 2/3 × 9/4: (2 · 9) / (3 · 4) = 18/12 → EBOB 6 → 3/2
Örnek — 2/3 ÷ 4/9: 2/3 × 9/4 = 18/12 = 3/2
Tam anlatım ve sık yapılan hatalar: Kesirlerde çarpma ve bölme
Adımlarda Hangi Yöntemler Kullanılıyor?
Araç, okulda öğretilen standart yolu izler ve her aşamayı gösterir:
- Toplama/çıkarmada paydaların EKOK'u hesaplanır (EBOB × EKOK = a × b ilişkisiyle).
- Kesirler ortak paydaya genişletilir.
- İşlem uygulanır.
- Sonuç, pay ve paydanın EBOB'una bölünerek sadeleştirilir: Kesir sadeleştirme
- Sonuç ayrıca ondalık ve (gerekiyorsa) tam sayılı kesir olarak gösterilir.
Dört İşlem Kuralları Özeti
Kesirlerle dört işlemin kuralları ve her biri için kısa bir örnek aşağıdadır. Her işlemin sonunda sonucu sadeleştirmeyi unutmayın.
| İşlem | Kural | Örnek |
|---|---|---|
| Toplama | Paydalar eşitlenir (paydaların EKOK'u), paylar toplanır. | 1/2 + 1/3 = 5/6 |
| Çıkarma | Paydalar eşitlenir, paylar çıkarılır. | 3/4 − 1/6 = 7/12 |
| Çarpma | Paylar kendi arasında, paydalar kendi arasında çarpılır. | 2/3 × 9/10 = 3/5 |
| Bölme | İkinci kesir ters çevrilip çarpılır. | 3/4 ÷ 9/8 = 2/3 |
Alıştırma: Kendinizi Deneyin
Bu kutu kesirlerle dört işlem sorularını karışık olarak üretir. Sonucu en sade kesir olarak yazın; sonuç tam sayı çıkarsa paydaya 1 yazabilirsiniz. Cevabınızı yazıp Kontrol Et'e basın; ardından adım adım çözümü inceleyebilirsiniz. Zorluğu Kolay, Orta ve Zor arasında değiştirebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Paydalar eşitse de EKOK bulmak gerekir mi?
Hayır. Paydalar eşitse doğrudan paylar toplanır/çıkarılır: 2/7 + 3/7 = 5/7. Araç bu durumu otomatik olarak en kısa yoldan çözer.
Sonuç neden bazen tam sayı çıkıyor?
Sadeleştirme sonunda payda 1 olursa kesir bir tam sayıdır: 6/3 = 2. Bu, kesrin "tam sayılı" değil doğrudan tam sayı olduğu anlamına gelir.
Bölme işleminde ikinci kesri ters çevirmek zorunlu mu?
Evet, standart yöntem budur: a/b ÷ c/d = a/b × d/c. Mantığı, "bir kesre bölmek, tersiyle çarpmaktır" kuralıdır. İkinci kesrin payı 0 ise bölme tanımsızdır; araç bu durumda uyarı verir.
Negatif kesirlerle işlem yapabilir miyim?
Evet, pay kısmına eksi işareti koyabilirsiniz (örn. −3 ve 4 → −3/4). Araç işaret kurallarını otomatik uygular ve sonucu genellikle işareti payda taşıyacak biçimde gösterir.
Bu aracın hesaplama adımları ve açıklamaları Sinan Yunak tarafından hazırlanmış, örnek test vakalarıyla doğrulanmıştır. Hata bildirmek için iletişim sayfasını kullanabilirsiniz.